Tütün, Tütün Mamulleri, Alkol ve Alkollü İçkilerin İthalat Denetimi Tebliği – Tebliğ No: 2026/19

Kapsam

Tebliğ; aşağıdaki gümrük rejimleri altında yapılan ithalatları kapsar:

• Serbest Dolaşıma Giriş,
• Dahilde İşleme, Hariçte İşleme,
• Gümrük Kontrolü Altında İşleme,
• Geçici İthalat.

Bu yönüyle denetimler yalnızca serbest dolaşıma girişle sınırlı olmayıp, özel rejimler altında yapılan işlemleri de kapsamaktadır.

İkili Denetim Yapısı

1) Uygunluk Denetimi ve Belgelendirme (Ek-1)

Ek-1 kapsamındaki ürünlerin ithalatı; Tebliğin 4’üncü maddesinde atıf yapılan çok sayıda teknik düzenlemeye uygunluğun sağlanması ve Uygunluk Belgesi alınması şartına bağlıdır. Bu düzenlemeler;

• alkollü içkiler,
• tütün üretimi, işlenmesi ve ticareti,
• tütün mamullerinin üretimi ve ticareti,
• ambalajlı ürünlerde nominal dolum miktarları,
• etil alkol ve metanol ticareti,
• sigara kâğıdı, makaron, filtreler ve
• nargile tütünü, sarmalık tütün, pipo tütünü gibi özel ürünlere ilişkin teknik tebliğleri

kapsamaktadır.

Yetkili otorite: Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı, Ek-1 kapsamındaki ürünler için Uygunluk Belgesi düzenler. Bu belge Tek Pencere Sistemi üzerinden elektronik belge olarak da oluşturulabilir.

2) Bildirim Esaslı Denetim (Ek-2)

Ek-2’de yer alan ve perakende satışa hazır belirli alkollü içkiler (örneğin bira, şarap, vermut, fermente içkiler ve belirli sert içkiler) için Uygunluk Belgesi yerine, ilgili mevzuat çerçevesinde alkollü içki bildirimi yapılması zorunludur. Bu yapı, Ek-1’deki belgelendirme hattından ayrı bir uyum kapısı olarak kurgulanmıştır.

İthali Yasak Ürünler (Ek-3)

Tebliğin en yüksek risk alanlarından biri kesin ithalat yasaklarıdır. Ek-3’te, örnek olarak:

• dökme bira, şarap, vermut ve benzeri fermente içkiler,
• belirli dökme etil alkol ve alkollü içki türleri,
• sınırlı istisnalar dışında “Şark tipi” güneşte kurutulmuş tütünler,
• belirli tütün tozları ve fraksiyonları,
• “yeni tütün ürünü” kapsamında sayılan bazı ürünler

ithali mümkün olmayan ürünler olarak sayılmıştır. Bu durumda sorun belge eksikliği değil, doğrudan ithalat yasağıdır; sonradan belge temini ile telafi edilemez.

Kapsam Dışı Yazısı (Ek-4)

Bir ürün, GTİP itibarıyla Ek-1 yapısına benzemekle birlikte fiilen Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığının görev alanına girmiyorsa, ithalatçı Kapsam Dışı Yazısı talep edebilir. Bu yazı da Tek Pencere Sistemi üzerinden elektronik belge olarak düzenlenebilir.

Gümrük İşlemleri ve 44 No’lu Kutu Uygulaması

• Ek-1 kapsamındaki ürünlerde Uygunluk Belgesi veya Kapsam Dışı Yazısı, beyanname tescili sırasında gümrüğe sunulmalıdır.
• Beyan ve belgelendirmeden ithalatçı sorumludur.
• Özel kural: Etil alkol veya metanol, Dahilde İşleme kapsamında ithal edilip hiçbir işleme tabi tutulmadan serbest dolaşıma sokulacaksa, Tebliğde öngörülen sabit referans numarası 44 no’lu kutuya yazılır; bu durumda ayrıca Uygunluk Belgesi düzenlenmez.

Yaptırım ve Uyum Riski

İthalatçı;

• 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu,
• 4458 sayılı Gümrük Kanunu ve
• ilgili teknik düzenlemeler

çerçevesinde çok katmanlı sorumluluk altındadır. Yanıltıcı beyan, sahte veya tahrif edilmiş belge kullanımı; hem ürün güvenliği hem de gümrük boyutunda ağır yaptırım riskleri doğurur.

Yürürlük ve Kaldırılan Mevzuat

• 2025/19 sayılı Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır.
• Yürürlük tarihi: 1 Ocak 2026.
• Diğer mevzuatta 2025/19’a yapılan atıflar, 2026/19 olarak kabul edilir.

Profesyonel Uyum Değerlendirmesi

Bu Tebliğ, ithalatta yüksek denetim yoğunluğu olan bir alan yaratmaktadır. Firmalar açısından üç kritik kontrol noktası öne çıkmaktadır:

1. Doğru yolun seçilmesi: Ürünün Ek-1 (belge) mi, Ek-2 (bildirim) mi kapsamında olduğunun netleştirilmesi.
2. İthalat öncesi belge disiplini: Uygunluk Belgesi veya Kapsam Dışı Yazısının zamanında temin edilmesi.
3. Mutlak yasak taraması: Ürünün Ek-3’te sayılan ithali yasak formlardan biri olup olmadığının baştan kontrol edilmesi.

Bu adımlar ithalat sürecine entegre edilmezse, en muhtemel sonuçlar; beyanname tescilinde blokaj, el koyma / ret işlemleri ve artan yaptırım riskidir.

İlgili mevzuat dokümanına bakınız.