Vana ve Vana Aksamlarında Gözetim Kapsamının Genişletilmesi – 2018/6 Sayılı Tebliğ Değişikliği (GTİP 8481, 8481.90)

Önceki Düzenlemeye Göre Ne Değişti / Eklendi?

Bu değişiklikte esas kırılma “eşiklerin artması” değil, GTİP kapsamının detaylandırılarak genişletilmesidir.

A) Tablo tamamen yenilendi

• Tebliğin Madde 1 tablosu yeni haliyle tamamen değiştirilmiştir.
• 8481 ve 8481.90 altında daha önce daha genel satırlarda değerlendirilebilen pek çok ürün, artık daha spesifik alt GTİP satırlarına ayrılmıştır.

B) GTİP kapsamı genişledi ve alt kırılımlar arttı

• 8481 (vanalar ve benzeri tertibat) ve 8481.90 (aksam/parça) altında çok sayıda yeni GTİP satırı eklenerek, ürünler daha detaylı kriterlerle ayrıştırılmıştır.
• Sonuç: Daha önce gözetim kapsamı dışında kalan bazı vana tipleri/aksamlar, artık tabloda ayrı satır olarak yer aldığı için gözetime tabi hale gelebilir.

C) Ölçüm esası (değişmedi)

• Gözetim hâlâ brüt ağırlık üzerinden USD/kg birim kıymet esasına göre uygulanır.
• Metodoloji değişmemiştir; ürün listesi ve GTİP detayları genişlemiştir.

D) Yürürlük

• Değişiklik, yayımı izleyen 30 gün sonra yürürlüğe girer: 30.01.2026.

Firmalar Açısından Anlamı ve Gerekli Aksiyonlar

Bu değişiklik, vana ve mekanik kontrol ekipmanı ithalatçıları için sektörel kapsam genişlemesi anlamına gelir. En kritik risk alanı artık “eşik”ten çok doğru GTİP satırını bulma ve o satırın eşiğine göre gözetim ihtiyacını yönetmektir.

Operasyonel etkiler / riskler:

• Daha geniş ürün yelpazesi gözetime gireceği için, sevkiyatların daha büyük kısmında Gözetim Belgesi gerekliliği ortaya çıkabilir.
• Yeni alt satırlar nedeniyle sınıflandırma riski artar: daha önce genel bir satırda yürüyen ürün, artık farklı alt satıra girdiği için farklı eşik uygulanabilir.
• Yanlış GTİP veya eşik altı beyana rağmen belgesiz tescil denemesi, beyannameyi askıya/blokaja götürebilir; özellikle yedek parça ve sanayi ekipmanı sevkiyatlarında operasyonu aksatır.

Şirketlerin yapması gerekenler:

• Tüm vana/aksam ithalat kalemleri için hızlı bir GTİP eşleme çalışması (mapping) yapın ve “yeni eklenen satırlar” açısından kontrol edin.
• Birim fiyat – brüt ağırlık – ürün açıklaması – kullanım amacı tutarlılığını sevkiyat öncesinde doğrulayın (USD/kg kontrolünde brüt ağırlık etkisi büyüktür).
• Eşik altında kalması muhtemel kalemlerde Gözetim Belgesi başvurusunu sevkiyat öncesinde planlayın (30.01.2026 sonrası tescillerde gecikme riski artar).
• Kontrol sırasında sınıflandırma ve kıymeti savunmak için teknik dokümantasyonu güçlendirin: katalog, teknik özellikler, çizimler, kullanım yeri/açıklaması, parça-ana makine ilişkilendirmesi.

Uyum sağlanmaması; gümrükte gecikme, beyanname blokajı/askısı ve artan denetim riski yaratabilir.

İlgili mevzuat dokümanı.