Klima Cihazları ve Aksamlarında İthalatta Gözetim – Tebliğ No: 2026/18 (HS 8415)

Kapsam ve Teknik İçerik

Düzenleme, HS 8415 altında hem komple cihazları hem de piyasada ayrı ticareti yaygın olan kritik komponentleri kapsar. Ölçüm esası: USD/adet (birim bazlı).

Kapsam satırları ve eşikler (USD/adet):

• HS 8415.10.90.00.19 – Klima cihazları (belirli alt kırılım): 250 USD/adet altı beyanlarda gözetim
• HS 8415.90.00.90.09 – Aksam ve parçalar (belirli alt kırılım): 150 USD/adet altı beyanlarda gözetim
• HS 8415.90.00.90.12 – Split klima iç üniteleri: 100 USD/adet altı beyanlarda gözetim

Kural: Yalnızca eşik altı beyanlar gözetim belgesi kapsamındadır. Eşik ve üzeri beyanlarda gözetim belgesi aranmaz.

Gözetim Belgesi Zorunluluğu ve İthalat Prosedürü

Eşik altında beyan edilen ithalatlar, Ticaret Bakanlığı (İthalat Genel Müdürlüğü) tarafından düzenlenen geçerli Gözetim Belgesi olmadan tamamlanamaz.

Uygulama açısından kritik noktalar:

• Belge, beyanname tescilinden önce alınmalıdır.
• Belge numarası ve tarihi, beyannamede doğru şekilde beyan edilmelidir (uygulamada genellikle 44 no’lu kutu üzerinden).
• Eşyanın yedek parça, komple sistem, satış sonrası servis amaçlı ithalatı sonucu değiştirmez; eşik altıysa belgesiz işlem yürütülemez.

Başvuru ve İnceleme Süreci (Tek Pencere / e-Devlet)

Başvurular elektronik olarak yapılır:

• Tek Pencere Sistemi üzerinden (sanayi gözetim belge türü seçilerek) ve Tebliğ No: 2026/18 dayanak gösterilerek,
• Nitelikli elektronik imza ile tamamlanır,
• Alternatif olarak e-Devlet üzerinden de başvuru yapılabilir.

Elektronik başvurunun teknik olarak mümkün olmadığı hallerde, fiziki başvuru (belirlenmiş form ile) şirket kayıt belgeleriyle kabul edilebilir.

İnceleme aşamasında idare;

• asıl ticari fatura,
• ürün tanımı ve teknik spesifikasyon (komple cihaz / iç ünite / parça olduğunun netliği, model kodu),
• parçalarda kullanım yeri ve uyumluluk (hangi sistemin komponenti),
• gerekirse ilave açıklama ve destekleyici belgeleristeyebilir. Eksiklik/tutarsızlık varsa süreç askıya alınır.

Kıymet Açıklaması ve Uygulamada Pratik Yaklaşım

Tebliğ açıkça belirtir: Gözetim eşikleri gümrük kıymeti değildir ve gümrük kıymetinin yerine geçmez. Genel gümrük kıymeti kuralları aynen uygulanır.

Buna rağmen, değer esaslı gözetim uygulamalarında pratikte şu yaklaşım mümkün olabilmektedir:

• Yurt dışı gider kalemleri (uluslararası navlun, sigorta, royalty varsa royaltie/telif, takım/kalıp giderleri ve diğer kıymete girebilen unsurlar) gümrük kıymetine dahil edilerek araç/ürün başına nihai kıymetin ilgili eşik değerin üzerine taşınması.

Önemli pratik risk: Bu tebliğde eşikler adet bazında olduğu için, sevkiyat toplam bedeli değil satır bazında birim fiyat + adet mantığıyla kontrol edilir. Karma sevkiyatlarda (iç ünite + parça + diğer) kalemlerin doğru ayrıştırılması kritik.

Geçerlilik ve Hukuki Etki

• Gözetim belgeleri 6 ay geçerlidir.
• Belge bulunması, gümrük idaresinin kıymeti inceleme/yeniden değerlendirme yetkisini kaldırmaz.
• Buna karşılık, doğru ve güçlü kıymet/ürün dokümantasyonu, eşik üstü beyanlarda belgesiz çekim öngörülebilirliğini artırır.

Uyum, Denetim ve Risk

Bu düzenleme, klimalarda “yüksek hacim + modüler ticaret + parça/komple ayrımı” nedeniyle özellikle aşağıdaki riskleri hedefler:

• Yanlış GTİP satırı seçimi (komple cihaz vs iç ünite vs parça),
• Birim kıymet (USD/adet) tutarsızlığı (fatura kalem kırılımı zayıfsa),
• Karma sevkiyatlarda kalemlerin yanlış birleştirilmesi/ayrıştırılması,
• Eksik maliyet beyanı (kıymete girebilen unsurlar),
• Model/seri numarası/teknik tanım uyuşmazlıkları.

Pratik aksiyon:

• Sevkiyat öncesi her kalem için GTİP + eşik + USD/adet kontrolü yapın.
• Faturada iç ünite/parça/komple cihaz kalemlerini net ayırın (adet ve birim fiyat net olsun).
• Eşik altı kalacaksa belgeyi tescilden önce planlayın.

Yürürlük

Tebliğ, yayımını izleyen 30’uncu gün yürürlüğe girer (31.12.2025 yayım esas alınarak fiilen 30.01.2026). Transit/pending sevkiyatları olan firmalar tescil tarihine göre planlama yapmalıdır.

İlgili mevzuat dokümanı.