Bazı Sanayi Ürünlerinin İthalatında Tarife Kontenjanlarının Yönetimine İlişkin Tebliğ No: 2026/1

Kapsam

Tebliğ; Ek-1’de yer alan, belirli GTP/GTİP kodları ve detaylı teknik tanımlarla belirlenmiş geniş bir sanayi girdisi listesini kapsar. Liste; parafin, yüksek saflıkta fosforöz asit, sıkı spesifikasyonlara sahip asetilaseton, asetik asit ve vinil asetat, bütil akrilat, belirli fasıl/ürünlerde kullanılmak üzere akrilonitril, tekstil apre hammaddesi olarak kullanılan oktametilsiklotetrasiloksan, epsilon-kaprolakton, lignosülfonat çözeltileri, belirli katalizör sistemleri, beyaz eşya parçaları için özel ABS kopolimeri, bazı polieter polioller, lastik kord bezi malzemeleri, klima üretimi için rotary kompresörler, beyaz eşya/TV üretimi için elektrik transformatörleri, belirli imalat amaçlarına yönelik çeşitli batarya türleri, arka aydınlatma üretiminde kullanılan LED PCB üniteleri, oyuncaklara yönelik elektronik mekanizmalar ve fermuar bileşenlerini içermektedir.

Bu ürünlerin önemli bir bölümü, gümrük mevzuatı kapsamında nihai kullanım (end-use) kontrollerine açıkça bağlanmıştır. Tarife kontenjanı avantajı, Ek-1’deki “özel tanım” koşullarını sağlayan ürünlerle sınırlıdır; nihai kullanıma tabi kalemlerde indirimli vergi, nihai kullanım prosedürlerine tam uyum şartına bağlıdır.

Uygunluk ve Başvuru Süresi

Tarife kontenjanı tahsisi, yalnızca ilgili eşyayı üretimde hammadde veya ara malı olarak kullanan sanayi üreticileri ile sınırlıdır.

Kontenjandan yararlanmak isteyen uygun üreticiler, yayım tarihinden itibaren 15 iş günü içinde e-imza ile Ticaret Bakanlığı İthalatBİS (E-Hizmetler/E-İşlemler) üzerinden başvurmalıdır. E-imza sahiplerinin, ithalat başvurularında elektronik yetkilendirmeyi düzenleyen 2026/19 sayılı Tebliğ uyarınca yetkilendirilmiş olması gerekir.

Başvuru sırasında belge türü olarak “TPS-0955 – İthalat Lisansı (Sanayi)” seçilir ve hukuki dayanak olarak 2026/1 sayılı Tebliğ belirtilir. Her ürün için ayrı başvuru yapılır. Süre bitiminden sonra eksiklik tespit edilirse, Bakanlık ilave 5 iş günü süre tanıyabilir.

Tahsis Mekanizması

Esas tahsis yöntemi talep toplamadır. Talep toplama süresinde başvuru olmaması veya başvuruların kontenjanın altında kalması hâlinde, kalan miktar başvuru sırasına göre (ilk gelen-ilk alır) yöntemiyle dağıtılır.

Toplam talebin kontenjana eşit veya düşük olması hâlinde başvurular tam olarak karşılanır. Talebin kontenjanı aşması durumunda; geçerli başvuru zamanı ve sayısı, talep edilen toplam miktarlar, fiili tüketim, üretim hacmi, üretim/tüketim kapasitesi, toplam ithalat hacimleri ve geçmiş kontenjan kullanım performansı gibi kriterler dikkate alınabilir.

Kalan kontenjanların ilk gelen-ilk alır yöntemiyle dağıtımında; tek bir ithalat lisansı kapsamında tahsis edilecek miktar kalan bakiyenin %10’unu aşamaz ve aynı başvuru sahibine, son tahsisli lisansın belge tarihinden itibaren en az 15 gün geçmeden yeni lisans düzenlenmez. Kalan bakiyeler İthalatBİS üzerinden yetkili kullanıcılarca izlenebilir.

İthalat Lisansı ve Gümrükte Kullanım

Kontenjan avantajından yararlanan ithalatlar için Ticaret Bakanlığı (İthalat Genel Müdürlüğü) tarafından düzenlenen geçerli ithalat lisansı zorunludur. Lisans, gümrük beyannamesinin tescili sırasında kontrol edilir.

Lisanslar elektronik olarak düzenlenir ve başvuruda belirtilen e-posta adresine bildirilir. Bildirimde yer alan 23 haneli belge referans numarası ve belge tarihi, gümrük beyannamesinin 44 no’lu kutusunda beyan edilir; ayrıca yazılı tebligat yapılmaz.

İthalatçının gümrük sistemine kayıtlı olmaması nedeniyle lisans Tek Pencere’de onaylanamazsa; ithalatçı 5 iş günü içinde kayıt yaptırıp Bakanlığı bilgilendirmelidir, aksi hâlde başvuru geçersiz sayılır. Eşya, yalnızca lisansın geçerlilik süresi içinde serbest dolaşıma girebilir.

Geçerlilik, Devir ve Revizyon

Bu Tebliğ kapsamında düzenlenen ithalat lisansları 15 Şubat 2027 (dâhil) tarihine kadar geçerlidir. Lisanslar devredilemez ve yalnızca lisans sahibi tarafından kullanılabilir.

Bakanlık, gerekli gördüğünde resen veya belgeli talep üzerine lisans bilgilerini revize edebilir; ancak miktar artışı talepleri dikkate alınmaz.

Kontroller ve Uyum Sonuçları

Bakanlık, beyanların ve ithal edilen eşyanın doğruluğuna ilişkin denetim yapma veya yaptırma yetkisine sahiptir. Belgelerde tutarsızlık tespit edilirse, düzeltme yapılıncaya kadar tahsis askıya alınır. Asıllar ve ilave bilgi/belgeler istenebilir; lisansların iptali ve başvuru bazlı tedbirler uygulanabilir.

Tebliğ, teknik düzenlemeler, ürün uygunluğu ve nihai kullanım dâhil olmak üzere diğer ithalat mevzuatının uygulanmasını engellemez.

Yürürlükten Kaldırılan Düzenleme ve Geçiş

2025/1 sayılı Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır. Kaldırılan Tebliğ kapsamında düzenlenmiş ithalat lisansları, 15 Şubat 2026 (dâhil) tarihine kadar geçerliliğini korur.

Yürürlük

Tebliğ 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Uyum Değerlendirmesi

Uygulama bakımından Tebliğ operasyonel olarak yoğun ve belge odaklıdır. Tahsis; başvuruların eksiksizliği ve talep baskısına bağlı olabileceğinden, uygun üreticilerin erken hazırlık yapması önemlidir. Ek-1’deki ürün tanımları yüksek teknik detay içerir; bu nedenle GTİP/GTP sınıflandırması, ürün spesifikasyonları (gerekliyse CAS bilgileri) ve beyan edilen nihai kullanımın kontenjan koşullarıyla uyumu kritik önemdedir. 2023–2025 dönemine ilişkin kapasite raporları, proforma faturalar ve YMM onaylı ithalat özet tabloları gibi belgelerin istenebilmesi, başvuruların yalnızca uygunluk açısından değil, tutarlılık ve geçmiş ithalat davranışı bakımından da inceleneceğini göstermektedir. Hatalı veya tutarsız beyanlar; ret, gecikme veya sonradan idari işlem riskini artırır.

İlgili mevzuat dokümanına bakınız.