Araç Parçalarının İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/25) – Türkiye

Kapsam

• Ek-1’de (GTİP ve ilgili teknik düzenleme belirtilerek) yer alan, yalnızca taşıtlarda kullanılan ürünleri kapsar.
• Serbest Dolaşıma Giriş Rejimi kapsamında ithal edilecek eşya için uygulanır.
• Hariçte İşleme kapsamında ihraç edilip geri gelen eşya kapsama girmez.

Başvuru ve Değerlendirme Süreci

• Temel kanal: Tüm ithalat denetim adımları TAREKS’te yürütülür ve risk analizi ile karara bağlanır.
• Süreç;

Geçerlilik ve Hukuki Etki

• TAREKS referans numarası düzenlenmiş veya ithalata izin verilmiş olsa dahi:
• Sonradan yapılacak kontroller, beyanın doğruluğu ve ürün güvenliği açısından sonuç doğurabilir.

Yaptırım ve Uyum Riski

İthalatçılar için başlıca risk noktaları:

• Yanlış/yanıltıcı beyan, sahte/değiştirilmiş belge veya yetkili makamca düzenlenmemiş belgelerin yüklenmesi yaptırımlara yol açabilir.
• Firma/kullanıcı yaptırımları Tebliğde açık biçimde yapılandırılmıştır.
• Sonradan yapılan tespitlerde, beyan edilen GTİP’in fiilen Ek-1 kapsamına girdiği belirlenirse; yetkili idareye bildirim yapılabilir ve ürün güvensiz bulunursa olumsuz uygunluk sonucu uygulanabilir.

Yürürlükten Kaldırılan Düzenleme ve Yürürlük

• 2025/25 sayılı Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır.
• Yürürlük tarihi: 1 Ocak 2026.

Geçiş Dönemi:

• 1 Ocak 2026’dan önce Türkiye’ye sevk edilmek üzere taşıma belgesi düzenlenen veya gümrüğe sunulan eşya için; ithalatçı TAREKS başvurusu yapmak kaydıyla, işlemlerin 28 Şubat 2026 (dâhil) tarihine kadar yürürlükten kaldırılan Tebliğ hükümlerine göre tamamlanmasını talep edebilir.

Uyum Değerlendirmesi

Pratik uyum açısından Tebliğ, esasen TAREKS iş akışını doğru kurmak ve gereksiz beklemeleri önlemek üzerinedir:

• Doğru sınıflandırma: GTİP ve ürünün gerçekten ilgili AB/EU teknik düzenlemeleri (R-Regs) kapsamında olup olmadığının teyidi; “kapsam dışı” iddialarının TAREKS içindeki denetim birimi üzerinden yapılması.
• Belge disiplini: Varıştan önce belge paketinin (tip onayı/uygunluk kanıtları dâhil) hazır edilmesi.
• İstisnaların temkinli kullanımı: A.TR, üretim girdisi muafiyeti, AQAP, geri gelen eşya vb. hallerde dahi risk analizi fiziki denetime yönlendirebilir.
• Beyanname 44 no’lu kutu: Doğru TAREKS referans numarasının girişi, “serbest bırakma açısından kritik” bir kontrol noktasıdır.

İlgili mevzuat dokümanına bakınız.